Тегін кеңес алыңыз
Байланыс ақпаратыңызды жіберіңіз
Мектеп саясаттары
Kemel Bilim International school Primary Years Programme (PYP) және Middle Years Programme (MYP) бағдарламалары бойынша үміткер мектеп* болып табылады. Мектеп IB World School мәртебесін алу жолында жұмыс жүргізуде.
IB World Schools жоғары сапалы, талапшыл және халықаралық білім беруге бағытталған ортақ философияны ұстанады. Бұл құндылықтар біздің оқушыларымыз үшін маңызды деп санаймыз.
1. Миссия және көрініспен байланыс
Бұл Тіл саясаты мектептің миссиясы мен көрінісін қолдай отырып, көптілділікті, мәдениетаралық түсіністікті және Халықаралық Бакалавриат (IB) философиясына сай сапалы оқытуды дамытуды көздейді.
Тіл – оқытудың, тұлғалық дамудың және қарым-қатынастың негізгі құралы ретінде қарастырылады және оқушылардың жергілікті әрі жаһандық қауымдастықтармен мағыналы байланыс орнатуына мүмкіндік береді.
2. Тіл философиясы
Мектеп тілдің танымдық даму, оқу және тұлғалық болмысты қалыптастырудағы маңызды рөлін мойындайды. IB философиясына сәйкес, тілдік даму – барлық мұғалімдердің ортақ жауапкершілігі және ол оқу бағдарламасының барлық саласына кіріктіріледі. Көптілділік оқу үдерісін байытатын, мәдени сәйкестікті нығайтатын және халықаралық көзқарасты қалыптастыратын маңызды ресурс ретінде қарастырылады.
Тілді меңгеру IB Learner Profile қасиеттерін дамытуға ықпал етеді, атап айтқанда: қарым-қатынас жасай алатын, ашық ойлы, білімді және рефлексия жасай алатын тұлғаларды қалыптастырады. Тіл арқылы оқушылар концепцияларды түсінеді, өз ойларын білдіреді және әрекет етеді.
3. Терминология
4. Тіл саясатының негізгі ережелері
4.1 Мектептегі тілдер
Мектеп тілдерді жас ерекшелігіне сай теңгерімді түрде дамытуды көздейді. Мектепке дейінгі кезеңнен бастап 6-сыныпқа дейін сабақтар негізінен қазақ және орыс тілдерінде жүргізіледі. Бұл оқушылардың ана тілінде сауаттылықты берік қалыптастыруына мүмкіндік береді. Ағылшын тілі осы кезеңде қосымша тіл ретінде зерттеуге негізделген тәсілдер арқылы біртіндеп енгізіледі.
7-сыныптан бастап MYP бағдарламасы аясында жаратылыстану, математика, дизайн және техникалық пәндер ағылшын тілінде оқытылады. Бұл үдеріс тілдік қолдау, дифференциация және scaffolding тәсілдері арқылы жүзеге асырылады.
Ағылшын тілінің маңыздылығына қарамастан, мектеп ана тілін дамытуға басымдық береді. Ана тіліндегі мықты сауаттылық оқушылардың академиялық жетістігіне, тұлғалық болмысына және мәдени сәйкестігіне негіз болады.
4.2 PYP бағдарламасындағы тілдік оқыту
PYP бағдарламасында тілдік оқыту барлық оқыту мен оқудың негізі болып табылады. Тіл зерттеу бөлімдері арқылы да, сондай-ақ мақсатты тілдік оқыту арқылы да дамытылады. Оқушылар тыңдалым, айтылым, оқылым және жазылым дағдыларын оқыту тілінде дамытып, оны барлық пәндерде білім алудың негізі ретінде қолданады.
Зерттеуге негізделген оқыту тілдің шынайы әрі мағыналы қолданысын қамтамасыз етеді. Оқушылар сұрақ қою, мағына құрастыру, бірлесіп жұмыс істеу, оқуына рефлексия жасау және өз түсінігін жеткізу үшін тілді пайдаланады. Мұғалімдер зерттеу бөлімдерін жоспарлау барысында негізгі сөздік қорды, тілдік құрылымдарды және концептуалды түсінікпен байланысты қарым-қатынас мүмкіндіктерін әдейі жоспарлайды.
PYP бағдарламасындағы тілдік оқыту ATL дағдыларымен, әсіресе қарым-қатынас, әлеуметтік және өзін-өзі басқару дағдыларымен тығыз байланысты. Оқушылар өз ойын анық жеткізуге, өзгелерді тыңдауға, пікір алмасуға және тілді жауапкершілікпен қолдануға үйренеді. Бұл дағдылар PYP Exhibition барысында айқын көрініс тауып, көптілді қарым-қатынас құндылық ретінде бағаланады.
PYP бағдарламасында тілдік оқыту көбіне қалыптастырушы бағалау арқылы жүзеге асады. Мұғалімдер бақылау, оқушы жұмыстары, портфолио және рефлексия арқылы ілгерілеуді бақылап, келесі оқу қадамдарын жоспарлайды. Әртүрлі тілдік деңгейдегі оқушыларды қолдау үшін дифференциация және scaffolding тәсілдері қолданылады.
4.3 MYP бағдарламасындағы тілдік оқыту
MYP бағдарламасында тілдік оқыту концептуалды түсінікті, сыни ойлауды және пәнаралық оқытуды қолдайды. Тіл барлық пәндерде зерттеу, талдау және қарым-қатынас жасау құралы ретінде қолданылады.
Оқушылар тілдік деңгейіне және тәжірибесіне қарай «Тіл және әдебиет» немесе «Тілді меңгеру» курстарын оқиды. Орналастыру диагностикалық бағалау нәтижелеріне негізделеді, ал ілгерілеу MYP Language Acquisition Global Proficiency Table талаптарына сай жүзеге асады. Икемді топтастыру оқушылардың тілдік дамуына қарай деңгей ауыстыруына мүмкіндік береді.
Тілдік даму барлық пәндерге кіріктіріледі. Пән мұғалімдері академиялық тіл мен пәндік терминологияны әдейі үйретіп, кеңейтілген жазбаша және ауызша жауаптарды дамытуға бағытталған тапсырмалар ұсынады. Тіл мұғалімдері мен пән мұғалімдерінің ынтымақтастығы тілдік талаптардың бірізділігін қамтамасыз етеді.
MYP бағдарламасында тілдік оқыту қалыптастырушы және жиынтық бағалау арқылы бағаланады. Бағалау нәтижелері оқушылардың ілгерілеуін бақылауға, дифференциация жасауға және қосымша тілдік қолдау көрсетуге негіз болады. Қажет болған жағдайда шағын топтарда жұмыс, мақсатты қолдау немесе пән сабақтарында қосымша scaffolding ұйымдастырылады.
4.4 Барлық мұғалімдер – тіл мұғалімдері
IB философиясына сәйкес, мектеп барлық мұғалімдерді тіл мұғалімдері деп таниды. Қандай пәнді оқытатынына қарамастан, әрбір мұғалім оқушылардың тілдік дамуын қолдауға жауапты. Пәндік оқыту тілдік оқыту болып саналады, себебі оқушылар білімін көрсету үшін академиялық тілді меңгеруі қажет.
Мұғалімдер тілдік құрылымдарды айқын көрсетіп, пәнге тән терминологияны үйретіп, моделдеу, scaffolding және бағытталған тәжірибе сияқты тілдік қолдау стратегияларын қолданады. Бұл тәсілдер оқу бағдарламасы бойынша тілдік талаптардың бірізділігін қамтамасыз етеді.
4.5 Ана тілін қолдау және сақтау
Мектеп оқушылардың ана тілін олардың мәдениеті, болмысы және тұлғалық дамуының ажырамас бөлігі ретінде бағалайды. Қазақ, орыс және ағылшын тілдерінен бөлек, мектеп қауымдастығында кездесетін басқа да ана тілдеріне құрметпен қарайды.
Ұлттық контексті құрметтеу және тілдік инклюзияны қолдау мақсатында мектепте «Қазақша үйренейік» курсы ұйымдастырылған. Бұл бағдарлама тілдік фонына қарамастан барлық оқушылардың қазақ тілінде базалық қарым-қатынас жасау дағдыларын қалыптастыруға бағытталған. Мектеп мемлекеттік тілді меңгеру қоғамға бейімделу, мәдени түсінік және әлеуметтік қатысу үшін маңызды деп санайды.
Оқушылардың ана тілін сақтауына және қолдануына сыныптағы тәжірибелер, оқушы бастамасындағы жобалар және мәдени іс-шаралар арқылы қолдау көрсетіледі. Ана тілін дамыту оқушылардың әл-ауқаты, академиялық жетістігі және мәдениетаралық түсінігі үшін маңызды деп есептеледі.
4.6 Тілдік әртүрлілігі бар оқушылар үшін қолжетімділік пен инклюзия
Мектеп барлық оқушылар үшін, соның ішінде ана тілі қазақ немесе орыс тілі емес оқушылар үшін оқу бағдарламасына тең қолжетімділікті қамтамасыз етуге міндеттенеді. Тіл оқуға кедергі емес, жүйелі және мақсатты қолдауды қажет ететін даму саласы ретінде қарастырылады.
Үштілділікті қолдау және оқу бағдарламасына қолжетімділікті қамтамасыз ету мақсатында ағылшын тілі барлық сыныптарда аптасына 5 рет оқытылады. Негізгі сабақтардан бөлек, ағылшын тілінде тілдік үйірмелер мен қосымша іс-шаралар ұйымдастырылып, оқушылардың тілді тәжірибеде қолдануына мүмкіндік беріледі.
Қолдау стратегияларына дифференциация, scaffolding, бейімделген оқу материалдары, шағын топтарда жұмыс және қажет болған жағдайда мақсатты тілдік қолдау кіреді. Бұл тәсілдер оқушылардың оқыту тілін меңгере отырып, оқу үдерісіне толыққанды қатысуына мүмкіндік береді.
5. Рөлдер мен жауапкершіліктер
Оқушылар өздерінің тілдік дамуына белсенді қатысып, оқу және әлеуметтік ортада тілді сенімді әрі жауапкершілікпен қолдануға үйренеді.
Мұғалімдер тілдік дамуды оқу үдерісіне кіріктіріп, академиялық лексиканы үйретуге, тиімді қарым-қатынас үлгісін көрсетуге және оқушылардың тілдік қажеттіліктеріне сай дифференциация жасауға жауапты.
Сынып жетекшілері оқушылардың тілдік дамуын бақылап, олардың әл-ауқатын қолдайды және ата-аналармен тұрақты байланыс орнатады.
Ата-аналар үйде ана тілін қолдап, көптілділікке оң көзқарас қалыптастыру арқылы тілдік дамуға үлес қосады.
Әкімшілік тіл саясатының тиімді жүзеге асырылуын қамтамасыз етіп, кәсіби даму мүмкіндіктерін ұйымдастырады және көптілділікті бағалайтын мектеп мәдениетін қалыптастырады.
6. Басқа саясаттармен үйлесімділігі
Бұл Тіл саясаты Бағалау саясаты, Инклюзивті білім беру және SEN саясаты, сондай-ақ Академиялық адалдық саясатымен тығыз үйлестірілген. Тіл дамыту бағалау үдерісінің ажырамас бөлігі болып табылады және оқушылардың барлық пәндер бойынша білімін әділ әрі мазмұнды көрсетуіне мүмкіндік береді. Тілдік қолдау мен саралау стратегиялары Инклюзивті білім беру саясаты арқылы үйлестіріліп, оқу үдерісіндегі тілдік кедергілерді жоюға бағытталады. Этикаға сай қарым-қатынас, дереккөздерді жауапты пайдалану және цифрлық құралдар мен жасанды интеллектіні дұрыс қолдану талаптары Академиялық адалдық саясаты арқылы күшейтіледі.
7. Қайта қарау және жаңарту
Тіл саясаты мектеп қауымдастығына төмендегі жолдармен жеткізіледі:
8. Пайдаланылған әдебиеттер
* Only schools authorized by the International Baccalaureate Organization can offer any of its four academic programmes: the Primary Years Programme (PYP), the Middle Years Programme (MYP), the Diploma Programme (DP), or the Career-related Programme (CP). Candidate status gives no guarantee that authorization will be granted. For further information about the IB and its programmes, visit www.ibo.org.
IB World Schools жоғары сапалы, талапшыл және халықаралық білім беруге бағытталған ортақ философияны ұстанады. Бұл құндылықтар біздің оқушыларымыз үшін маңызды деп санаймыз.
1. Миссия және көрініспен байланыс
Бұл Тіл саясаты мектептің миссиясы мен көрінісін қолдай отырып, көптілділікті, мәдениетаралық түсіністікті және Халықаралық Бакалавриат (IB) философиясына сай сапалы оқытуды дамытуды көздейді.
Тіл – оқытудың, тұлғалық дамудың және қарым-қатынастың негізгі құралы ретінде қарастырылады және оқушылардың жергілікті әрі жаһандық қауымдастықтармен мағыналы байланыс орнатуына мүмкіндік береді.
2. Тіл философиясы
Мектеп тілдің танымдық даму, оқу және тұлғалық болмысты қалыптастырудағы маңызды рөлін мойындайды. IB философиясына сәйкес, тілдік даму – барлық мұғалімдердің ортақ жауапкершілігі және ол оқу бағдарламасының барлық саласына кіріктіріледі. Көптілділік оқу үдерісін байытатын, мәдени сәйкестікті нығайтатын және халықаралық көзқарасты қалыптастыратын маңызды ресурс ретінде қарастырылады.
Тілді меңгеру IB Learner Profile қасиеттерін дамытуға ықпал етеді, атап айтқанда: қарым-қатынас жасай алатын, ашық ойлы, білімді және рефлексия жасай алатын тұлғаларды қалыптастырады. Тіл арқылы оқушылар концепцияларды түсінеді, өз ойларын білдіреді және әрекет етеді.
3. Терминология
- Көптілділік – бір немесе бірнеше тілді оқу мен қарым-қатынас құралы ретінде дамыту қабілеті.
- Оқыту тілі – пән мазмұнын меңгеру үшін қолданылатын тіл.
- Тілді меңгеру – қосымша тілді үйрену үдерісі.
- Ана тілі – оқушы алғаш меңгерген және өзіндік болмысымен байланысты тіл.
- Дифференциация – оқушылардың тілдік қажеттіліктеріне сай оқытуды бейімдеу.
- Қолдау (scaffolding) – тілді және мазмұнды түсінуге бағытталған құрылымды қолдау.
- Академиялық тіл – оқу мен бағалауда қолданылатын пәндік тіл.
- Концептуалды оқыту – негізгі идеялар мен ұғымдарға негізделген оқыту.
4. Тіл саясатының негізгі ережелері
4.1 Мектептегі тілдер
Мектеп тілдерді жас ерекшелігіне сай теңгерімді түрде дамытуды көздейді. Мектепке дейінгі кезеңнен бастап 6-сыныпқа дейін сабақтар негізінен қазақ және орыс тілдерінде жүргізіледі. Бұл оқушылардың ана тілінде сауаттылықты берік қалыптастыруына мүмкіндік береді. Ағылшын тілі осы кезеңде қосымша тіл ретінде зерттеуге негізделген тәсілдер арқылы біртіндеп енгізіледі.
7-сыныптан бастап MYP бағдарламасы аясында жаратылыстану, математика, дизайн және техникалық пәндер ағылшын тілінде оқытылады. Бұл үдеріс тілдік қолдау, дифференциация және scaffolding тәсілдері арқылы жүзеге асырылады.
Ағылшын тілінің маңыздылығына қарамастан, мектеп ана тілін дамытуға басымдық береді. Ана тіліндегі мықты сауаттылық оқушылардың академиялық жетістігіне, тұлғалық болмысына және мәдени сәйкестігіне негіз болады.
4.2 PYP бағдарламасындағы тілдік оқыту
PYP бағдарламасында тілдік оқыту барлық оқыту мен оқудың негізі болып табылады. Тіл зерттеу бөлімдері арқылы да, сондай-ақ мақсатты тілдік оқыту арқылы да дамытылады. Оқушылар тыңдалым, айтылым, оқылым және жазылым дағдыларын оқыту тілінде дамытып, оны барлық пәндерде білім алудың негізі ретінде қолданады.
Зерттеуге негізделген оқыту тілдің шынайы әрі мағыналы қолданысын қамтамасыз етеді. Оқушылар сұрақ қою, мағына құрастыру, бірлесіп жұмыс істеу, оқуына рефлексия жасау және өз түсінігін жеткізу үшін тілді пайдаланады. Мұғалімдер зерттеу бөлімдерін жоспарлау барысында негізгі сөздік қорды, тілдік құрылымдарды және концептуалды түсінікпен байланысты қарым-қатынас мүмкіндіктерін әдейі жоспарлайды.
PYP бағдарламасындағы тілдік оқыту ATL дағдыларымен, әсіресе қарым-қатынас, әлеуметтік және өзін-өзі басқару дағдыларымен тығыз байланысты. Оқушылар өз ойын анық жеткізуге, өзгелерді тыңдауға, пікір алмасуға және тілді жауапкершілікпен қолдануға үйренеді. Бұл дағдылар PYP Exhibition барысында айқын көрініс тауып, көптілді қарым-қатынас құндылық ретінде бағаланады.
PYP бағдарламасында тілдік оқыту көбіне қалыптастырушы бағалау арқылы жүзеге асады. Мұғалімдер бақылау, оқушы жұмыстары, портфолио және рефлексия арқылы ілгерілеуді бақылап, келесі оқу қадамдарын жоспарлайды. Әртүрлі тілдік деңгейдегі оқушыларды қолдау үшін дифференциация және scaffolding тәсілдері қолданылады.
4.3 MYP бағдарламасындағы тілдік оқыту
MYP бағдарламасында тілдік оқыту концептуалды түсінікті, сыни ойлауды және пәнаралық оқытуды қолдайды. Тіл барлық пәндерде зерттеу, талдау және қарым-қатынас жасау құралы ретінде қолданылады.
Оқушылар тілдік деңгейіне және тәжірибесіне қарай «Тіл және әдебиет» немесе «Тілді меңгеру» курстарын оқиды. Орналастыру диагностикалық бағалау нәтижелеріне негізделеді, ал ілгерілеу MYP Language Acquisition Global Proficiency Table талаптарына сай жүзеге асады. Икемді топтастыру оқушылардың тілдік дамуына қарай деңгей ауыстыруына мүмкіндік береді.
Тілдік даму барлық пәндерге кіріктіріледі. Пән мұғалімдері академиялық тіл мен пәндік терминологияны әдейі үйретіп, кеңейтілген жазбаша және ауызша жауаптарды дамытуға бағытталған тапсырмалар ұсынады. Тіл мұғалімдері мен пән мұғалімдерінің ынтымақтастығы тілдік талаптардың бірізділігін қамтамасыз етеді.
MYP бағдарламасында тілдік оқыту қалыптастырушы және жиынтық бағалау арқылы бағаланады. Бағалау нәтижелері оқушылардың ілгерілеуін бақылауға, дифференциация жасауға және қосымша тілдік қолдау көрсетуге негіз болады. Қажет болған жағдайда шағын топтарда жұмыс, мақсатты қолдау немесе пән сабақтарында қосымша scaffolding ұйымдастырылады.
4.4 Барлық мұғалімдер – тіл мұғалімдері
IB философиясына сәйкес, мектеп барлық мұғалімдерді тіл мұғалімдері деп таниды. Қандай пәнді оқытатынына қарамастан, әрбір мұғалім оқушылардың тілдік дамуын қолдауға жауапты. Пәндік оқыту тілдік оқыту болып саналады, себебі оқушылар білімін көрсету үшін академиялық тілді меңгеруі қажет.
Мұғалімдер тілдік құрылымдарды айқын көрсетіп, пәнге тән терминологияны үйретіп, моделдеу, scaffolding және бағытталған тәжірибе сияқты тілдік қолдау стратегияларын қолданады. Бұл тәсілдер оқу бағдарламасы бойынша тілдік талаптардың бірізділігін қамтамасыз етеді.
4.5 Ана тілін қолдау және сақтау
Мектеп оқушылардың ана тілін олардың мәдениеті, болмысы және тұлғалық дамуының ажырамас бөлігі ретінде бағалайды. Қазақ, орыс және ағылшын тілдерінен бөлек, мектеп қауымдастығында кездесетін басқа да ана тілдеріне құрметпен қарайды.
Ұлттық контексті құрметтеу және тілдік инклюзияны қолдау мақсатында мектепте «Қазақша үйренейік» курсы ұйымдастырылған. Бұл бағдарлама тілдік фонына қарамастан барлық оқушылардың қазақ тілінде базалық қарым-қатынас жасау дағдыларын қалыптастыруға бағытталған. Мектеп мемлекеттік тілді меңгеру қоғамға бейімделу, мәдени түсінік және әлеуметтік қатысу үшін маңызды деп санайды.
Оқушылардың ана тілін сақтауына және қолдануына сыныптағы тәжірибелер, оқушы бастамасындағы жобалар және мәдени іс-шаралар арқылы қолдау көрсетіледі. Ана тілін дамыту оқушылардың әл-ауқаты, академиялық жетістігі және мәдениетаралық түсінігі үшін маңызды деп есептеледі.
4.6 Тілдік әртүрлілігі бар оқушылар үшін қолжетімділік пен инклюзия
Мектеп барлық оқушылар үшін, соның ішінде ана тілі қазақ немесе орыс тілі емес оқушылар үшін оқу бағдарламасына тең қолжетімділікті қамтамасыз етуге міндеттенеді. Тіл оқуға кедергі емес, жүйелі және мақсатты қолдауды қажет ететін даму саласы ретінде қарастырылады.
Үштілділікті қолдау және оқу бағдарламасына қолжетімділікті қамтамасыз ету мақсатында ағылшын тілі барлық сыныптарда аптасына 5 рет оқытылады. Негізгі сабақтардан бөлек, ағылшын тілінде тілдік үйірмелер мен қосымша іс-шаралар ұйымдастырылып, оқушылардың тілді тәжірибеде қолдануына мүмкіндік беріледі.
Қолдау стратегияларына дифференциация, scaffolding, бейімделген оқу материалдары, шағын топтарда жұмыс және қажет болған жағдайда мақсатты тілдік қолдау кіреді. Бұл тәсілдер оқушылардың оқыту тілін меңгере отырып, оқу үдерісіне толыққанды қатысуына мүмкіндік береді.
5. Рөлдер мен жауапкершіліктер
Оқушылар өздерінің тілдік дамуына белсенді қатысып, оқу және әлеуметтік ортада тілді сенімді әрі жауапкершілікпен қолдануға үйренеді.
Мұғалімдер тілдік дамуды оқу үдерісіне кіріктіріп, академиялық лексиканы үйретуге, тиімді қарым-қатынас үлгісін көрсетуге және оқушылардың тілдік қажеттіліктеріне сай дифференциация жасауға жауапты.
Сынып жетекшілері оқушылардың тілдік дамуын бақылап, олардың әл-ауқатын қолдайды және ата-аналармен тұрақты байланыс орнатады.
Ата-аналар үйде ана тілін қолдап, көптілділікке оң көзқарас қалыптастыру арқылы тілдік дамуға үлес қосады.
Әкімшілік тіл саясатының тиімді жүзеге асырылуын қамтамасыз етіп, кәсіби даму мүмкіндіктерін ұйымдастырады және көптілділікті бағалайтын мектеп мәдениетін қалыптастырады.
6. Басқа саясаттармен үйлесімділігі
Бұл Тіл саясаты Бағалау саясаты, Инклюзивті білім беру және SEN саясаты, сондай-ақ Академиялық адалдық саясатымен тығыз үйлестірілген. Тіл дамыту бағалау үдерісінің ажырамас бөлігі болып табылады және оқушылардың барлық пәндер бойынша білімін әділ әрі мазмұнды көрсетуіне мүмкіндік береді. Тілдік қолдау мен саралау стратегиялары Инклюзивті білім беру саясаты арқылы үйлестіріліп, оқу үдерісіндегі тілдік кедергілерді жоюға бағытталады. Этикаға сай қарым-қатынас, дереккөздерді жауапты пайдалану және цифрлық құралдар мен жасанды интеллектіні дұрыс қолдану талаптары Академиялық адалдық саясаты арқылы күшейтіледі.
7. Қайта қарау және жаңарту
Тіл саясаты мектеп қауымдастығына төмендегі жолдармен жеткізіледі:
- мұғалімдер жиналыстары және кәсіби даму сессиялары;
- ата-аналар жиналыстары мен кездесулері;
- сынып деңгейіндегі кездесулер;
- мектеп сайты;
- жаңа қызметкерлерге арналған кіріспе сессиялар.
- мұғалімдерден, ата-аналардан және оқушылардан сауалнама мен кері байланыс жинау;
- бағалау нәтижелерін және оқыту деректерін талдау;
- оқушы портфолиолары мен тілдік профильдерді қарау;
- оқушылардың және мектеп қауымдастығының өзгермелі тілдік қажеттіліктерін ескеру.
8. Пайдаланылған әдебиеттер
- Халықаралық Бакалавриат Ұйымы. (2008). Мектептің тіл саясатын әзірлеу жөніндегі нұсқаулық.
- Халықаралық Бакалавриат Ұйымы. (2011). IB бағдарламаларындағы тіл және оқыту.
- Халықаралық Бакалавриат Ұйымы. (2012). Мектептің тіл саясаты бойынша өзін-өзі талдау жөніндегі нұсқаулық.
- Қазақстан Республикасының Білім және ғылым министрлігі. «Білім туралы» Қазақстан Республикасының Заңы.
- Қазақстан Республикасы Үкіметі. «Білім беруді дамытудың мемлекеттік бағдарламасы».
* Only schools authorized by the International Baccalaureate Organization can offer any of its four academic programmes: the Primary Years Programme (PYP), the Middle Years Programme (MYP), the Diploma Programme (DP), or the Career-related Programme (CP). Candidate status gives no guarantee that authorization will be granted. For further information about the IB and its programmes, visit www.ibo.org.
Kemel Bilim International school Primary Years Programme (PYP) және Middle Years Programme (MYP) бағдарламалары бойынша үміткер мектеп* болып табылады. Мектеп IB World School мәртебесін алу жолында жұмыс жүргізуде.
IB World Schools жоғары сапалы, талапшыл және халықаралық білім беруге бағытталған ортақ философияны ұстанады. Бұл құндылықтар біздің оқушыларымыз үшін маңызды деп санаймыз.
1. Мектеп миссиясымен байланыс
Бұл Бағалау саясаты мектеп миссиясымен тікелей байланысты және отандық және халықаралық озық тәжірибелерге сүйене отырып, адами құндылықтарды бойына сіңірген, бәсекеге қабілетті жастарды тәрбиелеуге бағытталған.
Бағалау оқушылардың оқуын қолдауға, жауапкершілігін арттыруға, үздіксіз дамуына және өз оқуына рефлексия жасауына мүмкіндік беретін құрал ретінде қарастырылады. Әділ, ашық және критерийге негізделген бағалау арқылы мектеп адалдық, құрмет, жауапкершілік, ынтымақтастық және кемелдену сияқты мектеп құндылықтарын қалыптастыруды көздейді.
2. Бағалау философиясы
Бағалау — оқыту мен оқудың ажырамас бөлігі. Оның негізгі мақсаты — мазмұнды кері байланыс пен рефлексия мүмкіндіктері арқылы оқушылардың оқуын қолдау және жетілдіру. Бағалау критерийге негізделген, ашық, инклюзивті және қалыптастырушы мен жиынтық бағалау арасында теңгерімді түрде жүзеге асырылады.
Бағалау тәжірибесі IB оқушы бейнесінің қасиеттерін дамытуға ықпал етіп, принципті, рефлексивті, білімді және ашық ойлы тұлғаларды қалыптастырады.
3. Терминология
4. Бағалау саясатының негізгі ережелері
4.1 Бағалаудың мақсаты
Бағалау бірнеше мақсатқа қызмет етеді. Ол оқушылардың ілгерілеуін бақылау, оқытуды жоспарлау, мазмұнды кері байланыс беру және оқушының оқуына жауапкершілігін арттыру үшін қолданылады. Бағалау деректері дифференциация жасауға және қосымша қолдау немесе тереңдету қажеттілігін анықтауға көмектеседі.
4.2 Бағалау түрлері
4.3 PYP бағдарламасындағы бағалау
PYP бағдарламасында бағалау трансдисциплинарлық оқытумен тығыз байланысты. Оқыту мен оқу трансдисциплинарлық тақырыптар аясында ұйымдастырылады, ал бағалау бірнеше пәнді біріктіретін оқу тапсырмалары арқылы жүзеге асырылады.
Оқушылардың оқу нәтижелері мен өнімдері сыныптарда, портфолиоларда және ортақ көрме кеңістіктерінде орналастырылады. Бұл мектеп қауымдастығына оқу үдерісін бақылауға, прогресті қадағалауға және рефлексия жасауға мүмкіндік береді.
Қалыптастырушы бағалау үздіксіз жүргізіліп, зерттеу бөлімдері барысында оқытуды бағыттайды. Жиынтық бағалау әрбір бөлімнің соңында өткізіліп, PYP бағдарламасының бес негізгі элементі бойынша түсінікті көрсетеді. PYP Exhibition трансдисциплинарлық оқытудың қорытынды бағалау түрі болып табылады.
4.4 MYP бағдарламасындағы бағалау
MYP бағдарламасында бағалау критерийге негізделген және пәндік мақсаттарға сәйкес жүзеге асырылады. Әр пән тобында төрт бағалау критерийі қолданылады және олар оқу жылында кемінде екі рет бағаланады.
Жобалық оқыту MYP бағдарламасындағы бағалаудың маңызды бөлігі болып табылады. Оқушылар Community Project жобасын орындайды және ол IB критерийлері бойынша супервайзерлер тарапынан бағаланады. Жоба барысында қалыптастырушы кері байланыс беріліп, нәтижелер көрмелер арқылы ұсынылады.
Personal Project — MYP 5 сыныбының міндетті компоненті болып табылады және IB нұсқаулығына сәйкес бағаланады. Жоба IB критерийлері негізінде бағаланып, оқушыларға супервайзер тарапынан жүйелі қолдау көрсетіледі. Бағалау жоба өнімі немесе есебі және оқушының рефлексиясы негізінде жүргізіледі, ал қорытынды жетістік деңгейлері IB бағалау шкаласына (1–7) сәйкес кәсіби пайымдауға негізделіп анықталады. Қазіргі уақытта MYP 5 сыныбы болмағанымен, Personal Project бағалау тәсілі енгізілген кезде толықтай IB талаптарына сай жүзеге асырылады.
4.5 Кері байланыс және есеп беру
Кері байланыс пен есеп беру бағалау үдерісінің ажырамас бөлігі болып табылады және оқушылардың оқуын, рефлексиясын және ілгерілеуін қолдауға бағытталған. Мектеп оқушылар мен ата-аналарға кері байланысты жүйелі түрде жазбаша есептер, кездесулер және тұрақты байланыс арқылы ұсынады.
Ата-аналарға әр тоқсан сайын ресми есептер беріледі. Бұл есептерде оқушылардың оқу жетістіктері, ілгерілеуі және жетілдіруді қажет ететін тұстары оқу бағдарламасы мен IB бағалау критерийлеріне сәйкес көрсетіледі. Сонымен қатар, әр тоқсанда Parent–Teacher Meeting (PTM) өткізіліп, мұғалімдер ата-аналармен бетпе-бет кездесіп, оқушының оқу дамуы, оқу дағдылары және келесі қадамдары туралы кері байланыс береді.
Қалыптастырушы кері байланыс сабақ барысында және оқу тапсырмалары кезінде үнемі беріледі. Ата-аналар кез келген уақытта сынып жетекшілері, пән мұғалімдері немесе мектептің цифрлық платформалары арқылы қосымша ақпарат алып, байланыс орната алады. Бұл тәсіл мектеп пен отбасы арасындағы ашықтықты, бірлескен жауапкершілікті және серіктестікті қамтамасыз етеді.
5. Рөлдер мен жауапкершіліктер
Мұғалімдер IB бағалау қағидаттары мен ұлттық білім беру стандарттарына сәйкес оқытуды жоспарлауға, жүргізуге және бағалауға жауапты. Олар оқу үдерісін де, оқу нәтижесін де бағалап, оқушыларға өз білімдері мен дағдыларын көрсетуге жеткілікті мүмкіндік береді. Мұғалімдер оқу бағдарламасының талаптарын толық қамтитын және оқушыларды бағалауға жүйелі түрде дайындайтын оқу тәжірибелерін ұйымдастырады. Бағалау шешімдері уақыт ішінде жиналған дәлелдерге және кәсіби пайымдауға негізделеді.
Оқушылар бағалау үдерісінің белсенді қатысушылары болып табылады. Олар бағалау критерийлерімен танысып, өз оқуына рефлексия жасап, мақсаттар қояды және кері байланысты жетілдіру үшін қолданады. Оқушылар академиялық адалдық қағидаттарын сақтап, бағалау талаптары мен мерзімдеріне жауапкершілікпен қарайды.
Мектеп әкімшілігі Бағалау саясатының бірізді және тиімді жүзеге асырылуын қамтамасыз етеді. Әкімшілік IB тәсілдерін ұлттық талаптармен үйлестіруді бақылап, модерация және стандарттау үдерістерін ұйымдастырады, сондай-ақ мұғалімдердің кәсіби дамуына жағдай жасайды. Бағалау сапасы мен әділдігі әкімшілік тарапынан жүйелі түрде қадағаланады.
6. Басқа саясаттармен үйлесімділігі
Бұл Бағалау саясаты Тіл саясаты, Инклюзивті білім беру және SEN саясаты, сондай-ақ Академиялық адалдық саясатымен үйлестірілген. Бағалау тапсырмаларын әзірлеуде тілдік ерекшеліктер ескеріліп, оқушыларға түсінікті әрі қолжетімді орта қалыптастырылады. Сараланған және бейімделген бағалау тәсілдері Инклюзивті білім беру саясатына сәйкес жүзеге асырылады. Әділдік, адалдық және жауапкершілік қағидаттары Академиялық адалдық саясаты арқылы бекітіледі.
7. Қайта қарау және жаңарту
Бұл Бағалау саясаты жыл сайын мектептің Басшылық тобы, IB координаторлары және мұғалімдер тарапынан оқушылар мен ата-аналардың пікірін ескере отырып қайта қаралады. Қайта қарау үдерісі кері байланысқа, бағалау деректеріне және педагогикалық тәжірибеге рефлексия жасауға негізделеді. Саясаттағы барлық өзгерістер IB Programme Standards and Practices талаптарына және Қазақстан Республикасының ұлттық нормативтік-құқықтық құжаттарына сәйкестендіріліп жүзеге асырылады.
8. Пайдаланылған әдебиеттер
* Only schools authorized by the International Baccalaureate Organization can offer any of its four academic programmes: the Primary Years Programme (PYP), the Middle Years Programme (MYP), the Diploma Programme (DP), or the Career-related Programme (CP). Candidate status gives no guarantee that authorization will be granted. For further information about the IB and its programmes, visit www.ibo.org.
IB World Schools жоғары сапалы, талапшыл және халықаралық білім беруге бағытталған ортақ философияны ұстанады. Бұл құндылықтар біздің оқушыларымыз үшін маңызды деп санаймыз.
1. Мектеп миссиясымен байланыс
Бұл Бағалау саясаты мектеп миссиясымен тікелей байланысты және отандық және халықаралық озық тәжірибелерге сүйене отырып, адами құндылықтарды бойына сіңірген, бәсекеге қабілетті жастарды тәрбиелеуге бағытталған.
Бағалау оқушылардың оқуын қолдауға, жауапкершілігін арттыруға, үздіксіз дамуына және өз оқуына рефлексия жасауына мүмкіндік беретін құрал ретінде қарастырылады. Әділ, ашық және критерийге негізделген бағалау арқылы мектеп адалдық, құрмет, жауапкершілік, ынтымақтастық және кемелдену сияқты мектеп құндылықтарын қалыптастыруды көздейді.
2. Бағалау философиясы
Бағалау — оқыту мен оқудың ажырамас бөлігі. Оның негізгі мақсаты — мазмұнды кері байланыс пен рефлексия мүмкіндіктері арқылы оқушылардың оқуын қолдау және жетілдіру. Бағалау критерийге негізделген, ашық, инклюзивті және қалыптастырушы мен жиынтық бағалау арасында теңгерімді түрде жүзеге асырылады.
Бағалау тәжірибесі IB оқушы бейнесінің қасиеттерін дамытуға ықпал етіп, принципті, рефлексивті, білімді және ашық ойлы тұлғаларды қалыптастырады.
3. Терминология
- Қалыптастырушы бағалау – оқуды қолдауға бағытталған үздіксіз бағалау.
- Жиынтық бағалау – оқу кезеңінің соңында жетістікті бағалау.
- Критерийге негізделген бағалау – алдын ала анықталған критерийлерге негізделген бағалау.
- Модерация – бағалаудың әділдігі мен бірізділігін қамтамасыз ететін бірлескен үдеріс.
- Кері байланыс – оқушының оқу нәтижелерін жақсартуға көмектесетін ақпарат.
4. Бағалау саясатының негізгі ережелері
4.1 Бағалаудың мақсаты
Бағалау бірнеше мақсатқа қызмет етеді. Ол оқушылардың ілгерілеуін бақылау, оқытуды жоспарлау, мазмұнды кері байланыс беру және оқушының оқуына жауапкершілігін арттыру үшін қолданылады. Бағалау деректері дифференциация жасауға және қосымша қолдау немесе тереңдету қажеттілігін анықтауға көмектеседі.
4.2 Бағалау түрлері
- Мектепте диагностикалық, қалыптастырушы және жиынтық бағалау теңгерімді түрде қолданылады.
- Диагностикалық бағалау алдыңғы білім мен дағдыларды анықтайды.
- Қалыптастырушы бағалау күнделікті оқыту үдерісіне кіріктіріледі.
- Жиынтық бағалау оқу үдерісінің маңызды кезеңдерінде IB критерийлері бойынша жетістікті анықтау үшін жүргізіледі.
4.3 PYP бағдарламасындағы бағалау
PYP бағдарламасында бағалау трансдисциплинарлық оқытумен тығыз байланысты. Оқыту мен оқу трансдисциплинарлық тақырыптар аясында ұйымдастырылады, ал бағалау бірнеше пәнді біріктіретін оқу тапсырмалары арқылы жүзеге асырылады.
Оқушылардың оқу нәтижелері мен өнімдері сыныптарда, портфолиоларда және ортақ көрме кеңістіктерінде орналастырылады. Бұл мектеп қауымдастығына оқу үдерісін бақылауға, прогресті қадағалауға және рефлексия жасауға мүмкіндік береді.
Қалыптастырушы бағалау үздіксіз жүргізіліп, зерттеу бөлімдері барысында оқытуды бағыттайды. Жиынтық бағалау әрбір бөлімнің соңында өткізіліп, PYP бағдарламасының бес негізгі элементі бойынша түсінікті көрсетеді. PYP Exhibition трансдисциплинарлық оқытудың қорытынды бағалау түрі болып табылады.
4.4 MYP бағдарламасындағы бағалау
MYP бағдарламасында бағалау критерийге негізделген және пәндік мақсаттарға сәйкес жүзеге асырылады. Әр пән тобында төрт бағалау критерийі қолданылады және олар оқу жылында кемінде екі рет бағаланады.
Жобалық оқыту MYP бағдарламасындағы бағалаудың маңызды бөлігі болып табылады. Оқушылар Community Project жобасын орындайды және ол IB критерийлері бойынша супервайзерлер тарапынан бағаланады. Жоба барысында қалыптастырушы кері байланыс беріліп, нәтижелер көрмелер арқылы ұсынылады.
Personal Project — MYP 5 сыныбының міндетті компоненті болып табылады және IB нұсқаулығына сәйкес бағаланады. Жоба IB критерийлері негізінде бағаланып, оқушыларға супервайзер тарапынан жүйелі қолдау көрсетіледі. Бағалау жоба өнімі немесе есебі және оқушының рефлексиясы негізінде жүргізіледі, ал қорытынды жетістік деңгейлері IB бағалау шкаласына (1–7) сәйкес кәсіби пайымдауға негізделіп анықталады. Қазіргі уақытта MYP 5 сыныбы болмағанымен, Personal Project бағалау тәсілі енгізілген кезде толықтай IB талаптарына сай жүзеге асырылады.
4.5 Кері байланыс және есеп беру
Кері байланыс пен есеп беру бағалау үдерісінің ажырамас бөлігі болып табылады және оқушылардың оқуын, рефлексиясын және ілгерілеуін қолдауға бағытталған. Мектеп оқушылар мен ата-аналарға кері байланысты жүйелі түрде жазбаша есептер, кездесулер және тұрақты байланыс арқылы ұсынады.
Ата-аналарға әр тоқсан сайын ресми есептер беріледі. Бұл есептерде оқушылардың оқу жетістіктері, ілгерілеуі және жетілдіруді қажет ететін тұстары оқу бағдарламасы мен IB бағалау критерийлеріне сәйкес көрсетіледі. Сонымен қатар, әр тоқсанда Parent–Teacher Meeting (PTM) өткізіліп, мұғалімдер ата-аналармен бетпе-бет кездесіп, оқушының оқу дамуы, оқу дағдылары және келесі қадамдары туралы кері байланыс береді.
Қалыптастырушы кері байланыс сабақ барысында және оқу тапсырмалары кезінде үнемі беріледі. Ата-аналар кез келген уақытта сынып жетекшілері, пән мұғалімдері немесе мектептің цифрлық платформалары арқылы қосымша ақпарат алып, байланыс орната алады. Бұл тәсіл мектеп пен отбасы арасындағы ашықтықты, бірлескен жауапкершілікті және серіктестікті қамтамасыз етеді.
5. Рөлдер мен жауапкершіліктер
Мұғалімдер IB бағалау қағидаттары мен ұлттық білім беру стандарттарына сәйкес оқытуды жоспарлауға, жүргізуге және бағалауға жауапты. Олар оқу үдерісін де, оқу нәтижесін де бағалап, оқушыларға өз білімдері мен дағдыларын көрсетуге жеткілікті мүмкіндік береді. Мұғалімдер оқу бағдарламасының талаптарын толық қамтитын және оқушыларды бағалауға жүйелі түрде дайындайтын оқу тәжірибелерін ұйымдастырады. Бағалау шешімдері уақыт ішінде жиналған дәлелдерге және кәсіби пайымдауға негізделеді.
Оқушылар бағалау үдерісінің белсенді қатысушылары болып табылады. Олар бағалау критерийлерімен танысып, өз оқуына рефлексия жасап, мақсаттар қояды және кері байланысты жетілдіру үшін қолданады. Оқушылар академиялық адалдық қағидаттарын сақтап, бағалау талаптары мен мерзімдеріне жауапкершілікпен қарайды.
Мектеп әкімшілігі Бағалау саясатының бірізді және тиімді жүзеге асырылуын қамтамасыз етеді. Әкімшілік IB тәсілдерін ұлттық талаптармен үйлестіруді бақылап, модерация және стандарттау үдерістерін ұйымдастырады, сондай-ақ мұғалімдердің кәсіби дамуына жағдай жасайды. Бағалау сапасы мен әділдігі әкімшілік тарапынан жүйелі түрде қадағаланады.
6. Басқа саясаттармен үйлесімділігі
Бұл Бағалау саясаты Тіл саясаты, Инклюзивті білім беру және SEN саясаты, сондай-ақ Академиялық адалдық саясатымен үйлестірілген. Бағалау тапсырмаларын әзірлеуде тілдік ерекшеліктер ескеріліп, оқушыларға түсінікті әрі қолжетімді орта қалыптастырылады. Сараланған және бейімделген бағалау тәсілдері Инклюзивті білім беру саясатына сәйкес жүзеге асырылады. Әділдік, адалдық және жауапкершілік қағидаттары Академиялық адалдық саясаты арқылы бекітіледі.
7. Қайта қарау және жаңарту
Бұл Бағалау саясаты жыл сайын мектептің Басшылық тобы, IB координаторлары және мұғалімдер тарапынан оқушылар мен ата-аналардың пікірін ескере отырып қайта қаралады. Қайта қарау үдерісі кері байланысқа, бағалау деректеріне және педагогикалық тәжірибеге рефлексия жасауға негізделеді. Саясаттағы барлық өзгерістер IB Programme Standards and Practices талаптарына және Қазақстан Республикасының ұлттық нормативтік-құқықтық құжаттарына сәйкестендіріліп жүзеге асырылады.
8. Пайдаланылған әдебиеттер
- Халықаралық Бакалавриат Ұйымы. Programme Standards and Practices (2018).
- Халықаралық Бакалавриат Ұйымы. MYP: From Principles into Practice (2014).
- Халықаралық Бакалавриат Ұйымы. Making the PYP Happen (2009).
- Халықаралық Бакалавриат Ұйымы. IB бағдарламаларындағы оқушылардың әртүрлілігі мен инклюзиясы (2010).
- Қазақстан Республикасының «Білім туралы» заңы (2022).
- Қазақстан Республикасында білім беруді дамытудың 2020–2025 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасы.
* Only schools authorized by the International Baccalaureate Organization can offer any of its four academic programmes: the Primary Years Programme (PYP), the Middle Years Programme (MYP), the Diploma Programme (DP), or the Career-related Programme (CP). Candidate status gives no guarantee that authorization will be granted. For further information about the IB and its programmes, visit www.ibo.org.
Kemel Bilim International school Primary Years Programme (PYP) және Middle Years Programme (MYP) бағдарламалары бойынша үміткер мектеп* болып табылады. Мектеп IB World School мәртебесін алу жолында жұмыс жүргізуде.
IB World Schools жоғары сапалы, талапшыл және халықаралық білім беруге бағытталған ортақ философияны ұстанады. Бұл құндылықтар біздің оқушыларымыз үшін маңызды деп санаймыз.
1. Мектеп миссиясымен байланыс
Бұл Академиялық адалдық саясаты мектептің миссиясымен тікелей байланысты және адами құндылықтарға негізделген, ұлттық және халықаралық озық тәжірибелерге сүйене отырып, жауапты әрі бәсекеге қабілетті тұлғаларды тәрбиелеуге бағытталған. Академиялық адалдық оқушылардың этикалық мінез-құлқын, жауапкершілігін және өмір бойы білім алуға дайындығын қалыптастырудың негізі ретінде қарастырылады.
2. Академиялық адалдық философиясы
Мектеп академиялық адалдықты бүкіл мектеп қауымдастығының ортақ жауапкершілігі деп санайды. Ол IB оқушы бейнесін дамытуға ықпал етіп, адалдық, құрмет және жауапкершілік қағидаттарына негізделген тұлғаларды қалыптастырады.
Академиялық адалдықты қалыптастыруда мектеп жазалаудан гөрі оқытуға, бағыттауға және үлгі көрсетуге басымдық береді. Алдын алу және түсіндіру жұмыстары арқылы оқушылардың дұрыс таңдау жасауына жағдай жасалады.
3. Терминология және анықтамалар
4. Саясат ережелері
4.1 Академиялық адалдық дегеніміз не
Академиялық адалдық — бұл оқу мен бағалаудың барлық кезеңдерінде адал, этикалық және жауапты әрекет ету. Ол оқушылардың өз бетінше жұмыс орындауын, басқа авторлардың идеялары мен еңбектерін дұрыс көрсетуін және мұғалім белгілеген нұсқауларды сақтауын талап етеді. Академиялық адалдық сондай-ақ цифрлық құралдар мен жасанды интеллектті оқу мақсатын қолдайтындай түрде жауапты қолдануды қамтиды.
Академиялық адалдық тек бағалау кезінде ғана емес, күнделікті оқу, зерттеу, топтық жұмыс және қарым-қатынас барысында да сақталуы тиіс. Бұл дағды оқушылардың өзіне деген сенімін, жауапкершілігін және өмір бойы білім алу қабілетін қалыптастырады.
Академиялық адалдыққа қатысты тәсілдер оқушылардың жас ерекшеліктері мен даму деңгейіне сәйкес жүзеге асырылады.
Primary Years Programme (PYP) бағдарламасында негізгі назар түсіндіру, қолдау көрсету және дұрыс оқу дағдыларын қалыптастыруға бағытталған. Middle Years Programme (MYP) бағдарламасында академиялық адалдық талаптары нақты әрі формалды болып, жауапкершілік пен есептілікке басымдық беріледі.
4.2 Академиялық бұзушылық дегеніміз не
Академиялық бұзушылық — оқу немесе бағалау үдерісінің адалдығын бұзатын, әділетсіз артықшылық беретін кез келген әрекет. Мұндай әрекеттер оқушының нақты білім деңгейін бұрмалап көрсетеді және IB құндылықтарына қайшы келеді.
4.3 Академиялық бұзушылық түрлері
Академиялық бұзушылықтарға төмендегі әрекеттер жатады, бірақ олармен шектелмейді:
4.4 Жасанды интеллект пен цифрлық құралдарды қолдану
Мектеп цифрлық құралдар мен жасанды интеллекттің оқу үдерісіндегі мүмкіндіктерін мойындайды. Мұғалім рұқсат берген жағдайда оқушылар AI және цифрлық ресурстарды оқуды қолдау үшін қолдана алады. Алайда бұл құралдар оқушының дербес ойлауын, шығармашылығын немесе түсінігін алмастырмауы тиіс. Қажет болған жағдайда оқушылар қолданылған құралдарды көрсетуге міндетті.
5. Рөлдер мен жауапкершіліктер
Оқушылар өз жұмыстарының түпнұсқалығын қамтамасыз етуге, бағалау талаптарын сақтауға, дереккөздерді дұрыс көрсетуге және адал әрекет етуге жауапты. Күтілімдер түсініксіз болған жағдайда сұрақ қоюға және кері байланысты жетілдіру үшін қолдануға міндетті.
Мұғалімдер академиялық адалдықты үйретіп, этикалық мінез-құлықтың үлгісін көрсетеді және шынайы оқуға бағытталған тапсырмалар құрастырады. Олар дереккөздерді және AI құралдарын қолдану бойынша нақты нұсқаулар береді.
Сынып жетекшілері оқушылардың академиялық адалдықты түсінуіне қолдау көрсетіп, ата-аналармен байланыс орнатады және пән мұғалімдері мен отбасы арасындағы байланысты қамтамасыз етеді.
Ата-аналар үй жағдайында адал оқу қағидаттарын қолдап, мектеп талаптарын нығайтады.
Мектеп әкімшілігі академиялық адалдықты қамтамасыз етуде негізгі рөл атқарады. Әкімшілік осы саясаттың бірізді орындалуын бақылап, мұғалімдерге академиялық бұзушылық жағдайларын қарастыруда қолдау көрсетеді және IB талаптары мен ұлттық нормативтерге сәйкестігін қамтамасыз етеді. Академиялық бұзушылық анықталған жағдайда әкімшілік үдерісті басқарып, құжаттаманың рәсімделуін және барлық тараптарға ақпараттың жеткізілуін қамтамасыз етеді.
6. Рәсімдер мен салдарлар
Мектеп академиялық бұзушылықтарға қатысты тәрбиелік және қалпына келтіру тәсілді ұстанады. Негізгі мақсат — оқушыларға талаптарды түсіндіру, өз әрекеттеріне рефлексия жасауға және қателіктерден сабақ алуға көмектесу.
Барлық рәсімдер IB академиялық адалдық нұсқаулықтарына және ұлттық нормативтерге сәйкес жүргізіледі. Оқиғаларға қатысты құжаттар мектеп рәсімдеріне сай сақталып, қосымшада (appendix) көрсетілуі мүмкін.
7. Басқа саясаттармен үйлесімділігі
Бұл Академиялық адалдық саясаты Бағалау саясаты, Тіл саясаты және Инклюзивті білім беру және SEN саясатымен үйлестірілген. Бағалау тапсырмалары шынайы оқуға бағытталып, академиялық бұзушылықтардың алдын алуға көмектеседі. Тілдік қолдау оқушылардың дереккөздерді пайдалану және талаптарды дұрыс түсінуіне ықпал етеді. Инклюзивті тәсілдер академиялық адалдықты жас ерекшеліктеріне сай түсіндіруге мүмкіндік береді.
8. Қайта қарау және жаңарту
Бұл Академиялық адалдық саясаты жыл сайын жетілдіру мақсатында қайта қаралады. Қайта қарау үдерісіне мектеп әкімшілігі, IB үйлестірушілері және мұғалімдер қатысады, сондай-ақ оқушылар мен ата-аналардың пікірлері ескеріледі. Өзгерістер саясаттың анықтығын, тиімділігін арттыру және IB талаптары мен ұлттық нормативтерге сәйкестігін қамтамасыз ету үшін енгізіледі.
9. Қолданылған әдебиеттер
* Only schools authorized by the International Baccalaureate Organization can offer any of its four academic programmes: the Primary Years Programme (PYP), the Middle Years Programme (MYP), the Diploma Programme (DP), or the Career-related Programme (CP). Candidate status gives no guarantee that authorization will be granted. For further information about the IB and its programmes, visit www.ibo.org.
IB World Schools жоғары сапалы, талапшыл және халықаралық білім беруге бағытталған ортақ философияны ұстанады. Бұл құндылықтар біздің оқушыларымыз үшін маңызды деп санаймыз.
1. Мектеп миссиясымен байланыс
Бұл Академиялық адалдық саясаты мектептің миссиясымен тікелей байланысты және адами құндылықтарға негізделген, ұлттық және халықаралық озық тәжірибелерге сүйене отырып, жауапты әрі бәсекеге қабілетті тұлғаларды тәрбиелеуге бағытталған. Академиялық адалдық оқушылардың этикалық мінез-құлқын, жауапкершілігін және өмір бойы білім алуға дайындығын қалыптастырудың негізі ретінде қарастырылады.
2. Академиялық адалдық философиясы
Мектеп академиялық адалдықты бүкіл мектеп қауымдастығының ортақ жауапкершілігі деп санайды. Ол IB оқушы бейнесін дамытуға ықпал етіп, адалдық, құрмет және жауапкершілік қағидаттарына негізделген тұлғаларды қалыптастырады.
Академиялық адалдықты қалыптастыруда мектеп жазалаудан гөрі оқытуға, бағыттауға және үлгі көрсетуге басымдық береді. Алдын алу және түсіндіру жұмыстары арқылы оқушылардың дұрыс таңдау жасауына жағдай жасалады.
3. Терминология және анықтамалар
- Академиялық адалдық – оқу барысында адал, этикалық және жауапты әрекет ету.
- Академиялық бұзушылық – әділетсіз артықшылық беретін немесе оқуды бұрмалап көрсететін әрекет.
- Плагиат – басқа біреудің жұмысын немесе идеясын өзінікі ретінде көрсету.
- Коллюзия – рұқсат етілмеген бірлескен жұмыс.
- Көшіру – бағалау кезінде адал емес әрекет.
- Жалған дерек келтіру – мәліметтерді ойдан шығару немесе бұрмалау.
- Жасанды интеллектті (AI) дұрыс пайдаланбау – оқу мақсатын бұзатын AI құралдарын қолдану.
4. Саясат ережелері
4.1 Академиялық адалдық дегеніміз не
Академиялық адалдық — бұл оқу мен бағалаудың барлық кезеңдерінде адал, этикалық және жауапты әрекет ету. Ол оқушылардың өз бетінше жұмыс орындауын, басқа авторлардың идеялары мен еңбектерін дұрыс көрсетуін және мұғалім белгілеген нұсқауларды сақтауын талап етеді. Академиялық адалдық сондай-ақ цифрлық құралдар мен жасанды интеллектті оқу мақсатын қолдайтындай түрде жауапты қолдануды қамтиды.
Академиялық адалдық тек бағалау кезінде ғана емес, күнделікті оқу, зерттеу, топтық жұмыс және қарым-қатынас барысында да сақталуы тиіс. Бұл дағды оқушылардың өзіне деген сенімін, жауапкершілігін және өмір бойы білім алу қабілетін қалыптастырады.
Академиялық адалдыққа қатысты тәсілдер оқушылардың жас ерекшеліктері мен даму деңгейіне сәйкес жүзеге асырылады.
Primary Years Programme (PYP) бағдарламасында негізгі назар түсіндіру, қолдау көрсету және дұрыс оқу дағдыларын қалыптастыруға бағытталған. Middle Years Programme (MYP) бағдарламасында академиялық адалдық талаптары нақты әрі формалды болып, жауапкершілік пен есептілікке басымдық беріледі.
4.2 Академиялық бұзушылық дегеніміз не
Академиялық бұзушылық — оқу немесе бағалау үдерісінің адалдығын бұзатын, әділетсіз артықшылық беретін кез келген әрекет. Мұндай әрекеттер оқушының нақты білім деңгейін бұрмалап көрсетеді және IB құндылықтарына қайшы келеді.
4.3 Академиялық бұзушылық түрлері
Академиялық бұзушылықтарға төмендегі әрекеттер жатады, бірақ олармен шектелмейді:
- плагиат, яғни басқа дереккөздерден алынған мәтіндерді, идеяларды немесе жұмыстарды сілтемесіз пайдалану;
- бағалау кезінде көшіру, соның ішінде шпаргалка, жазбалар, электрондық құрылғылар немесе рұқсат етілмеген материалдарды қолдану;
- коллюзия, жеке орындалуы тиіс тапсырмаларды бірлесіп орындау;
- бір жұмысты бірнеше рет тапсыру;
- деректерді, нәтижелерді немесе дереккөздерді ойдан шығару немесе бұрмалау;
- басқа оқушының жұмысын ұрлау немесе өзінікі ретінде пайдалану;
- цифрлық құралдар мен жасанды интеллектті оқу мақсатын алмастыратындай түрде қолдану.
4.4 Жасанды интеллект пен цифрлық құралдарды қолдану
Мектеп цифрлық құралдар мен жасанды интеллекттің оқу үдерісіндегі мүмкіндіктерін мойындайды. Мұғалім рұқсат берген жағдайда оқушылар AI және цифрлық ресурстарды оқуды қолдау үшін қолдана алады. Алайда бұл құралдар оқушының дербес ойлауын, шығармашылығын немесе түсінігін алмастырмауы тиіс. Қажет болған жағдайда оқушылар қолданылған құралдарды көрсетуге міндетті.
5. Рөлдер мен жауапкершіліктер
Оқушылар өз жұмыстарының түпнұсқалығын қамтамасыз етуге, бағалау талаптарын сақтауға, дереккөздерді дұрыс көрсетуге және адал әрекет етуге жауапты. Күтілімдер түсініксіз болған жағдайда сұрақ қоюға және кері байланысты жетілдіру үшін қолдануға міндетті.
Мұғалімдер академиялық адалдықты үйретіп, этикалық мінез-құлықтың үлгісін көрсетеді және шынайы оқуға бағытталған тапсырмалар құрастырады. Олар дереккөздерді және AI құралдарын қолдану бойынша нақты нұсқаулар береді.
Сынып жетекшілері оқушылардың академиялық адалдықты түсінуіне қолдау көрсетіп, ата-аналармен байланыс орнатады және пән мұғалімдері мен отбасы арасындағы байланысты қамтамасыз етеді.
Ата-аналар үй жағдайында адал оқу қағидаттарын қолдап, мектеп талаптарын нығайтады.
Мектеп әкімшілігі академиялық адалдықты қамтамасыз етуде негізгі рөл атқарады. Әкімшілік осы саясаттың бірізді орындалуын бақылап, мұғалімдерге академиялық бұзушылық жағдайларын қарастыруда қолдау көрсетеді және IB талаптары мен ұлттық нормативтерге сәйкестігін қамтамасыз етеді. Академиялық бұзушылық анықталған жағдайда әкімшілік үдерісті басқарып, құжаттаманың рәсімделуін және барлық тараптарға ақпараттың жеткізілуін қамтамасыз етеді.
6. Рәсімдер мен салдарлар
Мектеп академиялық бұзушылықтарға қатысты тәрбиелік және қалпына келтіру тәсілді ұстанады. Негізгі мақсат — оқушыларға талаптарды түсіндіру, өз әрекеттеріне рефлексия жасауға және қателіктерден сабақ алуға көмектесу.
- Мұғалім тарапынан күмәнді жағдайды анықтау.
- Оқушымен жағдайды нақтылау үшін әңгімелесу.
- Оқиғаны ресми акт немесе жазба арқылы тіркеу.
- Сынып жетекшісі мен мектеп әкімшілігінің қатысуы.
- Қажет болған жағдайда ата-аналарды хабардар ету.
- Әділ әрі тәрбиелік сипаттағы шараларды қолдану.
- Қайталануын болдырмау үшін қолдау көрсету.
Барлық рәсімдер IB академиялық адалдық нұсқаулықтарына және ұлттық нормативтерге сәйкес жүргізіледі. Оқиғаларға қатысты құжаттар мектеп рәсімдеріне сай сақталып, қосымшада (appendix) көрсетілуі мүмкін.
7. Басқа саясаттармен үйлесімділігі
Бұл Академиялық адалдық саясаты Бағалау саясаты, Тіл саясаты және Инклюзивті білім беру және SEN саясатымен үйлестірілген. Бағалау тапсырмалары шынайы оқуға бағытталып, академиялық бұзушылықтардың алдын алуға көмектеседі. Тілдік қолдау оқушылардың дереккөздерді пайдалану және талаптарды дұрыс түсінуіне ықпал етеді. Инклюзивті тәсілдер академиялық адалдықты жас ерекшеліктеріне сай түсіндіруге мүмкіндік береді.
8. Қайта қарау және жаңарту
Бұл Академиялық адалдық саясаты жыл сайын жетілдіру мақсатында қайта қаралады. Қайта қарау үдерісіне мектеп әкімшілігі, IB үйлестірушілері және мұғалімдер қатысады, сондай-ақ оқушылар мен ата-аналардың пікірлері ескеріледі. Өзгерістер саясаттың анықтығын, тиімділігін арттыру және IB талаптары мен ұлттық нормативтерге сәйкестігін қамтамасыз ету үшін енгізіледі.
9. Қолданылған әдебиеттер
- International Baccalaureate Organization. Programme Standards and Practices.
- International Baccalaureate Organization. Academic Integrity Policy.
- Law of the Republic of Kazakhstan «On Education».
* Only schools authorized by the International Baccalaureate Organization can offer any of its four academic programmes: the Primary Years Programme (PYP), the Middle Years Programme (MYP), the Diploma Programme (DP), or the Career-related Programme (CP). Candidate status gives no guarantee that authorization will be granted. For further information about the IB and its programmes, visit www.ibo.org.
Kemel Bilim International school Primary Years Programme (PYP) және Middle Years Programme (MYP) бағдарламалары бойынша үміткер мектеп* болып табылады. Мектеп IB World School мәртебесін алу жолында жұмыс жүргізуде.
IB World Schools жоғары сапалы, талапшыл және халықаралық білім беруге бағытталған ортақ философияны ұстанады. Бұл құндылықтар біздің оқушыларымыз үшін маңызды деп санаймыз.
1. Мектеп миссиясымен байланыс
Бұл Инклюзивті білім беру және SEN саясаты Kemel Bilim Халықаралық Мектебінің миссиясына сәйкес әзірленген және адами құндылықтарға негізделген, ұлттық және халықаралық озық тәжірибелерге сүйенетін, жауапты әрі бәсекеге қабілетті тұлғаларды тәрбиелеуге бағытталған. Инклюзия барлық оқушылар үшін білім алуға, қатысуға және табысқа жетуге тең мүмкіндік беретін негізгі қағидат ретінде қарастырылады.
2. Инклюзия философиясы (IB контексті)
Халықаралық Бакалавриат (IB) инклюзияны барлық оқушылардың оқу үдерісіне қолжетімділігін, қатысуын және белсенділігін арттыруға бағытталған үздіксіз үдеріс ретінде қарастырады. Инклюзия тек ерекше білім беру қажеттіліктері бар оқушылармен шектелмей, тілдік, мәдени, академиялық, әлеуметтік және эмоционалдық әралуандылықты қамтиды.
Мектеп әрбір мұғалім барлық оқушы үшін жауапты деп санайды және әралуандылықты мектеп қауымдастығын байытатын күш ретінде қабылдайды.
3. Инклюзия және SEN ұғымы
Инклюзия — оқушылардың оқуына және қатысуына кедергі келтіретін тосқауылдарды анықтап, жою үдерісі. Кейбір оқушылар оқу қиындықтары, тілдік қажеттіліктер, әлеуметтік-эмоционалдық немесе медициналық себептерге байланысты қосымша қолдауды қажет етуі мүмкін.
4. Құқықтық және нормативтік негіз
Бұл саясат Қазақстан Республикасының заңнамасына және IB инклюзия талаптарына сәйкес келеді.
5. Инклюзивті білім берудің мақсаттары
Kemel Bilim Халықаралық Мектебі әрбір оқушының оқу бағдарламасына қолжетімділігін қамтамасыз етуге, мектеп өміріне толыққанды қатысуына және табысқа жетуіне жағдай жасауға міндеттенеді. Инклюзивті білім берудің мақсаттары:
6. Рөлдер мен жауапкершіліктер
Оқушылар өз оқуына және әл-ауқатына белсенді қатысуға ынталандырылады. Олар оқу қиын болған жағдайда өз қажеттіліктерін айтуға, қолдау стратегияларын қолдануға және жеке оқу мақсаттарына ұмтылуға тиіс. Оқушылар рефлексияға, өзін-өзі бағалауға және мақсат қоюға қатысады, сондай-ақ жас ерекшелігіне сай өзін қорғау (self-advocacy) дағдыларын дамытады.
Барлық мұғалімдер инклюзивті оқытуға жауапты. Мұғалімдер:
Ата-аналар инклюзивті білім берудің маңызды серіктестері. Олар маңызды ақпаратпен бөліседі (денсаулық, оқу тарихы), кездесулерге қатысады, үйде келісілген стратегияларды қолдайды және мектеппен тұрақты байланыс ұстайды.
Инклюзия/SEN үйлестірушісі мектептегі инклюзия жүйесін ұйымдастырады. Ол қолдау қажеттілігін анықтау үдерістерін үйлестіреді, ILP/IEP жоспарлау мен қарастыруды жүргізеді, мұғалімдерге бейімдеу мен стратегиялар бойынша кеңес береді, сыртқы мамандармен байланыс орнатады және кәсіби дамуды қолдайды.
Мектеп әкімшілігі инклюзияның PYP және MYP бағдарламаларында бірізді іске асуын және ұлттық талаптар мен IB күтілімдеріне сәйкестігін қамтамасыз етеді. Әкімшілік:
7. Қажеттіліктерді анықтау, қолдау және SEN қамтамасыз ету
Мектеп қажеттіліктерді ерте анықтау және уақтылы әрекет ету тәсілін қолданады. Қосымша қолдау оқу қиындықтары, ерекше қажеттіліктер, тілдік даму, әл-ауқат, медициналық жағдайлар немесе ерекше қабілеттерге байланысты қажет болуы мүмкін.
7.1 Анықтау және жолдау
7.2 Деңгейлік қолдау (RTI)
7.3 ILP/IEP қолдау жоспарлары
Ұзақ мерзімді қолдау қажет болған жағдайда ILP/IEP жоспарында:
7.4 Қолжетімділік пен бейімдеулер
Қажет болған жағдайда:
Психологиялық кеңес, әлеуметтік дағдыларды дамыту, мінез-құлық жоспары және ата-анамен бірлескен жұмыс жүзеге асырылуы мүмкін. Мектеп қауіпсіз орта қалыптастырып, қорғау рәсімдерін сақтайды.
7.6 Сыртқы мамандармен жұмыс
Ата-ананың келісімімен психолог, терапевт, медицина мамандары және басқа мамандармен бірлескен жұмыс жүргізіледі. Қорытындылар құпиялылықты сақтай отырып қолдау жоспарына енгізіледі.
7.7 Құжаттама және құпиялылық
Барлық жоспарлар мен жазбалар қауіпсіз сақталып, тек тиісті қызметкерлер мен отбасыға ғана қолжетімді болады. Оқушының қадір-қасиеті мен құпиялылығы әрдайым қорғалады.
8. Инклюзивті бағалау тәжірибесі
Инклюзивті бағалау оқушыларға өз оқуын әділ және қолжетімді тәсілдер арқылы көрсетуге мүмкіндік береді. Бағалау мектептің Бағалау саясатына, IB талаптарына және ұлттық күтілімдерге сәйкес жүзеге асырылады. Қолжетімділікке арналған бейімдеулер оқу мақсаттарын төмендетпейді, керісінше жетістікті көрсетуге қолдау береді.
Мысалдар: қосымша уақыт, балама форматтар, нұсқаулықты кезеңдеп беру, көмекші технология қолдану және тапсырманы ұсыну тәсілін бейімдеу. Мұғалімдер дәлелдің бірнеше көзін пайдаланады (үдеріс, нәтиже, рефлексия) және мазмұнды кері байланыс береді.
9. Инклюзивті мектеп мәдениетін қалыптастыру
Мектеп барлық оқушылар үшін құрмет, тиесілілік және жоғары күтілімдер мәдениетін қалыптастырады. Инклюзия:
10. Басқа саясаттармен үйлесімділігі
Бұл саясат Бағалау саясаты, Тіл саясаты, Академиялық адалдық саясаты және Мектепке қабылдау саясатымен үйлестірілген. Инклюзивті қолдау оқыту, бағалау және қабылдау үдерістерінде жүйелі түрде жүзеге асырылады. Бағалаудағы бейімдеулер, тілдік қолдау және академиялық адалдық талаптары оқушылардың әл-ауқатын, қатысуын және табысын қамтамасыз етуге бағытталған.
11. Қайта қарау және жаңарту
Бұл саясат мектепті дамыту үдерісінің бөлігі ретінде жыл сайын қайта қаралады. Қайта қарауды мектеп әкімшілігі мен IB үйлестірушілері басқарады, мұғалімдер, оқушылар және ата-аналар пікірлері ескеріледі. Қайта қарау барысында:
12. Пайдаланылған әдебиеттер
* Only schools authorized by the International Baccalaureate Organization can offer any of its four academic programmes: the Primary Years Programme (PYP), the Middle Years Programme (MYP), the Diploma Programme (DP), or the Career-related Programme (CP). Candidate status gives no guarantee that authorization will be granted. For further information about the IB and its programmes, visit www.ibo.org.
IB World Schools жоғары сапалы, талапшыл және халықаралық білім беруге бағытталған ортақ философияны ұстанады. Бұл құндылықтар біздің оқушыларымыз үшін маңызды деп санаймыз.
1. Мектеп миссиясымен байланыс
Бұл Инклюзивті білім беру және SEN саясаты Kemel Bilim Халықаралық Мектебінің миссиясына сәйкес әзірленген және адами құндылықтарға негізделген, ұлттық және халықаралық озық тәжірибелерге сүйенетін, жауапты әрі бәсекеге қабілетті тұлғаларды тәрбиелеуге бағытталған. Инклюзия барлық оқушылар үшін білім алуға, қатысуға және табысқа жетуге тең мүмкіндік беретін негізгі қағидат ретінде қарастырылады.
2. Инклюзия философиясы (IB контексті)
Халықаралық Бакалавриат (IB) инклюзияны барлық оқушылардың оқу үдерісіне қолжетімділігін, қатысуын және белсенділігін арттыруға бағытталған үздіксіз үдеріс ретінде қарастырады. Инклюзия тек ерекше білім беру қажеттіліктері бар оқушылармен шектелмей, тілдік, мәдени, академиялық, әлеуметтік және эмоционалдық әралуандылықты қамтиды.
Мектеп әрбір мұғалім барлық оқушы үшін жауапты деп санайды және әралуандылықты мектеп қауымдастығын байытатын күш ретінде қабылдайды.
3. Инклюзия және SEN ұғымы
Инклюзия — оқушылардың оқуына және қатысуына кедергі келтіретін тосқауылдарды анықтап, жою үдерісі. Кейбір оқушылар оқу қиындықтары, тілдік қажеттіліктер, әлеуметтік-эмоционалдық немесе медициналық себептерге байланысты қосымша қолдауды қажет етуі мүмкін.
4. Құқықтық және нормативтік негіз
Бұл саясат Қазақстан Республикасының заңнамасына және IB инклюзия талаптарына сәйкес келеді.
5. Инклюзивті білім берудің мақсаттары
Kemel Bilim Халықаралық Мектебі әрбір оқушының оқу бағдарламасына қолжетімділігін қамтамасыз етуге, мектеп өміріне толыққанды қатысуына және табысқа жетуіне жағдай жасауға міндеттенеді. Инклюзивті білім берудің мақсаттары:
- оқудағы және қатысудағы кедергілерді анықтап, ерте кезеңде жою, қажеттіліктерге сәйкес қолдау көрсету;
- әртүрлі оқу профилі бар оқушыларға (оқу қиындықтары, ерекше білім беру қажеттіліктері, тілдік қажеттіліктер, әлеуметтік-эмоционалдық қажеттіліктер, медициналық жағдайлар және ерекше қабілеттер) тең мүмкіндік пен қолжетімділікті қамтамасыз ету;
- оқушылардың өзін-өзі басқару (agency) дағдыларын дамыту: күшті тұстарын тану, мақсат қою, өзін қорғау (self-advocacy);
- әрбір оқушының қауіпсіздігі мен мектепке тиесілілік сезімін (belonging) қамтамасыз ету;
- мұғалімдердің күнделікті тәжірибеде дифференциация, қолжетімді оқыту және инклюзивті тәсілдерді тиімді қолдану мүмкіндігін арттыру;
- бағалау мен есеп беруді әділ, ашық және қолдаушы ету, қажет болған жағдайда қолайлы бейімдеулер енгізу;
- ата-аналармен/заңды өкілдермен және мамандармен серіктестікті күшейту;
- инклюзия тәжірибесін IB философиясымен және Қазақстан Республикасының ұлттық талаптарымен үйлестіру.
6. Рөлдер мен жауапкершіліктер
Оқушылар өз оқуына және әл-ауқатына белсенді қатысуға ынталандырылады. Олар оқу қиын болған жағдайда өз қажеттіліктерін айтуға, қолдау стратегияларын қолдануға және жеке оқу мақсаттарына ұмтылуға тиіс. Оқушылар рефлексияға, өзін-өзі бағалауға және мақсат қоюға қатысады, сондай-ақ жас ерекшелігіне сай өзін қорғау (self-advocacy) дағдыларын дамытады.
Барлық мұғалімдер инклюзивті оқытуға жауапты. Мұғалімдер:
- оқуды қолжетімдіika және жас ерекшелігіне сай етіп жоспарлайды;
- әртүрлі қажеттіліктерге жауап беру үшін дифференциация қолданады (мазмұн, үдеріс, нәтиже, орта);
- оқу стратегияларын, академиялық тілді және дағдыларды арнайы үйретеді;
- бақылау, сұхбат, оқушы жұмыстары және бағалау деректері арқылы дәлел жинайды;
- келісілген қолдау стратегияларын (ILP/IEP бейімдеулері, қолдау құралдары) іске асырып, нәтижесін қадағалайды;
- инклюзия/SEN үйлестірушісімен, сынып жетекшілерімен және мамандармен бірлесіп жұмыс істейді;
- ата-аналармен байланыс жасап, қарастыру кездесулеріне қатысады.
Ата-аналар инклюзивті білім берудің маңызды серіктестері. Олар маңызды ақпаратпен бөліседі (денсаулық, оқу тарихы), кездесулерге қатысады, үйде келісілген стратегияларды қолдайды және мектеппен тұрақты байланыс ұстайды.
Инклюзия/SEN үйлестірушісі мектептегі инклюзия жүйесін ұйымдастырады. Ол қолдау қажеттілігін анықтау үдерістерін үйлестіреді, ILP/IEP жоспарлау мен қарастыруды жүргізеді, мұғалімдерге бейімдеу мен стратегиялар бойынша кеңес береді, сыртқы мамандармен байланыс орнатады және кәсіби дамуды қолдайды.
Мектеп әкімшілігі инклюзияның PYP және MYP бағдарламаларында бірізді іске асуын және ұлттық талаптар мен IB күтілімдеріне сәйкестігін қамтамасыз етеді. Әкімшілік:
- қажетті ресурстарды бөледі (уақыт, кадр, қолдау);
- қауіпсіз және қолжетімді оқу ортасын, тиімді кестені қамтамасыз етеді;
- бақылау, деректерді талдау және тұрақты кездесулер арқылы іске асыруды қадағалайды;
- құпиялылық пен этикалық талаптардың сақталуын қамтамасыз етеді;
- отбасылармен байланыс пен даулы жағдайларды шешуді қолдайды;
- мұғалімдердің кәсіби дамуын және мектеп деңгейіндегі инклюзивті тәжірибені дамытады.
7. Қажеттіліктерді анықтау, қолдау және SEN қамтамасыз ету
Мектеп қажеттіліктерді ерте анықтау және уақтылы әрекет ету тәсілін қолданады. Қосымша қолдау оқу қиындықтары, ерекше қажеттіліктер, тілдік даму, әл-ауқат, медициналық жағдайлар немесе ерекше қабілеттерге байланысты қажет болуы мүмкін.
7.1 Анықтау және жолдау
- Мұғалім бақылауы және дәлелдер: бақылау, оқушы жұмыстары, бағалау деректері, мінез-құлық және әл-ауқат көрсеткіштері.
- Оқушы және ата-ана пікірі: алаңдаушылық пен сұраныстар.
- Жолдау: мұғалім/сынып жетекшісі инклюзия/SEN үйлестірушісіне дәлелдермен бірге жолдау ұсынады.
- Алғашқы талқылау кездесуі: бастапқы стратегиялар мен бақылау мерзімі келісіліп бекітіледі.
7.2 Деңгейлік қолдау (RTI)
- 1-деңгей: сапалы оқыту, дифференциация, сынып ішіндегі бейімдеу, тілдік қолдау.
- 2-деңгей: мақсатты қысқа мерзімді немесе шағын топтық қолдау (оқу/сауаттылық, математика, EAL, оқу стратегиялары, психолог/кеңесші қолдауы).
- 3-деңгей: қарқынды жеке қолдау, мамандардың қатысуы және ILP/IEP.
7.3 ILP/IEP қолдау жоспарлары
Ұзақ мерзімді қолдау қажет болған жағдайда ILP/IEP жоспарында:
- оқушының күшті тұстары мен қажеттіліктері;
- өлшенетін мақсаттар;
- стратегиялар және бейімдеулер;
- жауапты тұлғалар;
- қайта қарау мерзімі мен прогресті бақылау дәлелдері көрсетіледі.
7.4 Қолжетімділік пен бейімдеулер
Қажет болған жағдайда:
- қосымша уақыт; тапсырманы ұсынуды өзгерту; тілдік жүктемені азайту; нұсқаулықты кезеңдеп беру;
- оқу нәтижесін көрсетудің балама жолдары (ауызша, визуалды, практикалық);
- көмекші технология; отырғызу; сенсорлық үзілістер;
- қажет болған жағдайда екітілді қолдау.
Психологиялық кеңес, әлеуметтік дағдыларды дамыту, мінез-құлық жоспары және ата-анамен бірлескен жұмыс жүзеге асырылуы мүмкін. Мектеп қауіпсіз орта қалыптастырып, қорғау рәсімдерін сақтайды.
7.6 Сыртқы мамандармен жұмыс
Ата-ананың келісімімен психолог, терапевт, медицина мамандары және басқа мамандармен бірлескен жұмыс жүргізіледі. Қорытындылар құпиялылықты сақтай отырып қолдау жоспарына енгізіледі.
7.7 Құжаттама және құпиялылық
Барлық жоспарлар мен жазбалар қауіпсіз сақталып, тек тиісті қызметкерлер мен отбасыға ғана қолжетімді болады. Оқушының қадір-қасиеті мен құпиялылығы әрдайым қорғалады.
8. Инклюзивті бағалау тәжірибесі
Инклюзивті бағалау оқушыларға өз оқуын әділ және қолжетімді тәсілдер арқылы көрсетуге мүмкіндік береді. Бағалау мектептің Бағалау саясатына, IB талаптарына және ұлттық күтілімдерге сәйкес жүзеге асырылады. Қолжетімділікке арналған бейімдеулер оқу мақсаттарын төмендетпейді, керісінше жетістікті көрсетуге қолдау береді.
Мысалдар: қосымша уақыт, балама форматтар, нұсқаулықты кезеңдеп беру, көмекші технология қолдану және тапсырманы ұсыну тәсілін бейімдеу. Мұғалімдер дәлелдің бірнеше көзін пайдаланады (үдеріс, нәтиже, рефлексия) және мазмұнды кері байланыс береді.
9. Инклюзивті мектеп мәдениетін қалыптастыру
Мектеп барлық оқушылар үшін құрмет, тиесілілік және жоғары күтілімдер мәдениетін қалыптастырады. Инклюзия:
- сыйластыққа негізделген қарым-қатынас;
- буллингтің алдын алу және әл-ауқат бастамалары;
- көптілді және мәдени тұрғыдан сезімтал тәжірибелер;
- оқушы дауысы мен көшбасшылық мүмкіндіктер;
- қатысуды қолдайтын сыныптық ережелер;
- қызметкерлердің ынтымақтастығы мен кәсіби дамуы арқылы нығаяды.
10. Басқа саясаттармен үйлесімділігі
Бұл саясат Бағалау саясаты, Тіл саясаты, Академиялық адалдық саясаты және Мектепке қабылдау саясатымен үйлестірілген. Инклюзивті қолдау оқыту, бағалау және қабылдау үдерістерінде жүйелі түрде жүзеге асырылады. Бағалаудағы бейімдеулер, тілдік қолдау және академиялық адалдық талаптары оқушылардың әл-ауқатын, қатысуын және табысын қамтамасыз етуге бағытталған.
11. Қайта қарау және жаңарту
Бұл саясат мектепті дамыту үдерісінің бөлігі ретінде жыл сайын қайта қаралады. Қайта қарауды мектеп әкімшілігі мен IB үйлестірушілері басқарады, мұғалімдер, оқушылар және ата-аналар пікірлері ескеріледі. Қайта қарау барысында:
- оқушылардың прогресі мен қолдау деректері;
- ата-аналар мен қызметкерлердің кері байланысы;
- интервенциялар мен бейімдеулердің тиімділігі;
- IB талаптары мен ұлттық нормативтерге сәйкестік талданады.
12. Пайдаланылған әдебиеттер
- Халықаралық Бакалавриат Ұйымы. Programme Standards and Practices (қолданыстағы нұсқа).
- Халықаралық Бакалавриат Ұйымы. IB бағдарламаларындағы оқушылардың әртүрлілігі мен инклюзиясы.
- Халықаралық Бакалавриат Ұйымы. PYP бойынша нұсқаулық құжаттар.
- Халықаралық Бакалавриат Ұйымы. MYP: From Principles into Practice.
- Қазақстан Республикасының инклюзивті білім беру және ерекше білім беру қажеттіліктері бойынша заңнамалық және нормативтік құжаттары.
* Only schools authorized by the International Baccalaureate Organization can offer any of its four academic programmes: the Primary Years Programme (PYP), the Middle Years Programme (MYP), the Diploma Programme (DP), or the Career-related Programme (CP). Candidate status gives no guarantee that authorization will be granted. For further information about the IB and its programmes, visit www.ibo.org.
Kemel Bilim International school Primary Years Programme (PYP) және Middle Years Programme (MYP) бағдарламалары бойынша үміткер мектеп* болып табылады. Мектеп IB World School мәртебесін алу жолында жұмыс жүргізуде.
IB World Schools жоғары сапалы, талапшыл және халықаралық білім беруге бағытталған ортақ философияны ұстанады. Бұл құндылықтар біздің оқушыларымыз үшін маңызды деп санаймыз.
1. Мектеп миссиясымен байланыс
Бұл Мектепке оқуға қабылдау саясаты Kemel Bilim Халықаралық Мектебінің миссиясымен үйлеседі және ұлттық әрі халықаралық озық тәжірибелерге сүйене отырып, адами құндылықтарға негізделген, жауапты әрі бәсекеге қабілетті тұлғаларды тәрбиелеуге бағытталған. Қабылдау үдерісі құрмет, жауапкершілік, адалдық және ынтымақтастық қағидаттарына негізделіп, білімге әділ, ашық және инклюзивті қолжетімділікті қамтамасыз етуге бағытталады.
2. Қабылдау философиясы (IB контексті)
Kemel Bilim Халықаралық Мектебі Халықаралық Бакалавриат қағидаттарына сәйкес ашық, инклюзивті және кемсітусіз қабылдау ұстанымын басшылыққа алады. Қабылдау шешімдері мектептің үміткердің академиялық, әлеуметтік-эмоционалдық және әл-ауқат қажеттіліктерін қамтамасыз ете алу мүмкіндігіне негізделеді.
3. Терминология
Қабылдау – оқушының мектепке түсу үшін өтініш беру және қаралу үдерісі.
Тіркеу (enrolment) – қабылдау рәсімдері аяқталғаннан кейін оқушыны ресми тіркеу.
Үміткер – мектепке қабылдауға өтініш берген оқушы.
Диагностикалық бағалау – оқушының дайындығы мен оқу профилін анықтауға арналған жас ерекшелігіне сай құралдар.
Мектептен шығару – отбасының өтінішімен немесе мектеп бастамасымен жүзеге асатын оқуын аяқтау үдерісі.
4. Қабылдау саясатының нақты ережелері
4.1 Мектепке қабылдау үдерісі
Қабылдау үдерісі келесі кезеңдер арқылы жүзеге асырылады:
4.2 Қабылдау критерийлері және бағалау рәсімдері
Қабылдау шешімдері оқушының жасы, алдыңғы оқу тәжірибесі, академиялық дайындығы, тілдік деңгейі және әлеуметтік-эмоционалдық дамуы негізінде қабылданады. Диагностикалық бағалаулар бәсекелі емтихан болып табылмайды және дұрыс орналастыру үшін қолданылады.
4.3 Инклюзивті білім беру және ерекше білім беру қажеттіліктерін (SEN) ескеру
Ерекше білім беру қажеттіліктері бар оқушыларды қабылдау Инклюзивті білім беру және SEN саясатына сәйкес жүзеге асырылады. Мектеп қолда бар ресурстар аясында қажетті қолдау көрсету мүмкіндігін қарастырады. Қабылдау барлық қызметтердің кепілді түрде көрсетілуін білдірмейді.
4.4 Мектептен шығару және оқуын тоқтату тәртібі
Оқушылардың мектептен шығуы ата-аналардың өтініші бойынша немесе ерекше жағдайларда мектеп бастамасымен жүзеге асырылуы мүмкін. Шығару үдерісі ашық түрде, құжаттама мен өзара түсіністік негізінде жүргізіледі. Мектеп бастамасымен қабылданған шешімдер басқа саясаттарға сәйкес мұқият қарастырылады.
5. Рөлдер мен жауапкершіліктер
Ата-аналар толық әрі дұрыс ақпарат ұсынады және қабылдау үдерісіне белсенді қатысады. Қабылдау тобы рәсімдерді үйлестіреді. Мектеп әкімшілігі әділдік пен талаптарға сәйкестікті қамтамасыз етеді.
6. Басқа саясаттармен үйлесімділігі
Бұл Мектепке оқуға қабылдау саясаты Инклюзивті білім беру және SEN саясаты, Тіл саясаты, Бағалау саясаты және Академиялық адалдық саясатымен үйлестірілген. Қабылдау кезінде оқушылардың тілдік дайындығы, оқу қажеттіліктері және әл-ауқаты ескеріледі. Бағалау мен академиялық адалдыққа қатысты талаптар қабылдау сәтінен бастап айқын түрде жеткізіледі.
7. Қайта қарау және жаңарту
Бұл Мектепке оқуға қабылдау саясаты өзектілігін, ашықтығын және Халықаралық Бакалавриат талаптары мен Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкестігін қамтамасыз ету мақсатында жыл сайын қайта қаралады. Қайта қарау үдерісін мектеп әкімшілігі жүргізеді және оған бағдарлама үйлестірушілері, қабылдау тобы, сондай-ақ қажет болған жағдайда ата-аналардың кері байланысы енгізіледі. Өзгерістер мектеп қауымдастығына ресми арналар арқылы хабарланады.
8. Қолданылған әдебитеттер
* Only schools authorized by the International Baccalaureate Organization can offer any of its four academic programmes: the Primary Years Programme (PYP), the Middle Years Programme (MYP), the Diploma Programme (DP), or the Career-related Programme (CP). Candidate status gives no guarantee that authorization will be granted. For further information about the IB and its programmes, visit www.ibo.org.
IB World Schools жоғары сапалы, талапшыл және халықаралық білім беруге бағытталған ортақ философияны ұстанады. Бұл құндылықтар біздің оқушыларымыз үшін маңызды деп санаймыз.
1. Мектеп миссиясымен байланыс
Бұл Мектепке оқуға қабылдау саясаты Kemel Bilim Халықаралық Мектебінің миссиясымен үйлеседі және ұлттық әрі халықаралық озық тәжірибелерге сүйене отырып, адами құндылықтарға негізделген, жауапты әрі бәсекеге қабілетті тұлғаларды тәрбиелеуге бағытталған. Қабылдау үдерісі құрмет, жауапкершілік, адалдық және ынтымақтастық қағидаттарына негізделіп, білімге әділ, ашық және инклюзивті қолжетімділікті қамтамасыз етуге бағытталады.
2. Қабылдау философиясы (IB контексті)
Kemel Bilim Халықаралық Мектебі Халықаралық Бакалавриат қағидаттарына сәйкес ашық, инклюзивті және кемсітусіз қабылдау ұстанымын басшылыққа алады. Қабылдау шешімдері мектептің үміткердің академиялық, әлеуметтік-эмоционалдық және әл-ауқат қажеттіліктерін қамтамасыз ете алу мүмкіндігіне негізделеді.
3. Терминология
Қабылдау – оқушының мектепке түсу үшін өтініш беру және қаралу үдерісі.
Тіркеу (enrolment) – қабылдау рәсімдері аяқталғаннан кейін оқушыны ресми тіркеу.
Үміткер – мектепке қабылдауға өтініш берген оқушы.
Диагностикалық бағалау – оқушының дайындығы мен оқу профилін анықтауға арналған жас ерекшелігіне сай құралдар.
Мектептен шығару – отбасының өтінішімен немесе мектеп бастамасымен жүзеге асатын оқуын аяқтау үдерісі.
4. Қабылдау саясатының нақты ережелері
4.1 Мектепке қабылдау үдерісі
Қабылдау үдерісі келесі кезеңдер арқылы жүзеге асырылады:
- Ата-аналардың өтініш беруі және бастапқы сұраныс;
- Ұсынылған құжаттарды қабылдау тобының қарауы;
- Оқушымен және ата-аналармен кездесу немесе сұхбат (қажет болған жағдайда);
- Жас ерекшелігіне сай диагностикалық бағалау немесе бақылау;
- Нәтижелерді талдау және қажет болған жағдайда үйлестірушілермен/мамандармен кеңесу;
- Қабылдау шешімі туралы ата-аналарды хабардар ету;
- Келісімшарттарға қол қою және тіркеу құжаттарын рәсімдеу.
4.2 Қабылдау критерийлері және бағалау рәсімдері
Қабылдау шешімдері оқушының жасы, алдыңғы оқу тәжірибесі, академиялық дайындығы, тілдік деңгейі және әлеуметтік-эмоционалдық дамуы негізінде қабылданады. Диагностикалық бағалаулар бәсекелі емтихан болып табылмайды және дұрыс орналастыру үшін қолданылады.
4.3 Инклюзивті білім беру және ерекше білім беру қажеттіліктерін (SEN) ескеру
Ерекше білім беру қажеттіліктері бар оқушыларды қабылдау Инклюзивті білім беру және SEN саясатына сәйкес жүзеге асырылады. Мектеп қолда бар ресурстар аясында қажетті қолдау көрсету мүмкіндігін қарастырады. Қабылдау барлық қызметтердің кепілді түрде көрсетілуін білдірмейді.
4.4 Мектептен шығару және оқуын тоқтату тәртібі
Оқушылардың мектептен шығуы ата-аналардың өтініші бойынша немесе ерекше жағдайларда мектеп бастамасымен жүзеге асырылуы мүмкін. Шығару үдерісі ашық түрде, құжаттама мен өзара түсіністік негізінде жүргізіледі. Мектеп бастамасымен қабылданған шешімдер басқа саясаттарға сәйкес мұқият қарастырылады.
5. Рөлдер мен жауапкершіліктер
Ата-аналар толық әрі дұрыс ақпарат ұсынады және қабылдау үдерісіне белсенді қатысады. Қабылдау тобы рәсімдерді үйлестіреді. Мектеп әкімшілігі әділдік пен талаптарға сәйкестікті қамтамасыз етеді.
6. Басқа саясаттармен үйлесімділігі
Бұл Мектепке оқуға қабылдау саясаты Инклюзивті білім беру және SEN саясаты, Тіл саясаты, Бағалау саясаты және Академиялық адалдық саясатымен үйлестірілген. Қабылдау кезінде оқушылардың тілдік дайындығы, оқу қажеттіліктері және әл-ауқаты ескеріледі. Бағалау мен академиялық адалдыққа қатысты талаптар қабылдау сәтінен бастап айқын түрде жеткізіледі.
7. Қайта қарау және жаңарту
Бұл Мектепке оқуға қабылдау саясаты өзектілігін, ашықтығын және Халықаралық Бакалавриат талаптары мен Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкестігін қамтамасыз ету мақсатында жыл сайын қайта қаралады. Қайта қарау үдерісін мектеп әкімшілігі жүргізеді және оған бағдарлама үйлестірушілері, қабылдау тобы, сондай-ақ қажет болған жағдайда ата-аналардың кері байланысы енгізіледі. Өзгерістер мектеп қауымдастығына ресми арналар арқылы хабарланады.
8. Қолданылған әдебитеттер
- International Baccalaureate Organization. Programme Standards and Practices.
- International Baccalaureate Organization. Learning Diversity and Inclusion in IB Programmes.
- Қазақстан Республикасының білім беру және мектепке қабылдау саласындағы нормативтік-құқықтық құжаттары.
* Only schools authorized by the International Baccalaureate Organization can offer any of its four academic programmes: the Primary Years Programme (PYP), the Middle Years Programme (MYP), the Diploma Programme (DP), or the Career-related Programme (CP). Candidate status gives no guarantee that authorization will be granted. For further information about the IB and its programmes, visit www.ibo.org.
Мекенжай: Ақтөбе қ., Өтеген Сейітов к-сі, 2, Keruen City сауда орталығының қарсысында
Электрондық пошта: info@kemelbilim.edu.kz
Жұмыс уақыты: Дс. – Жм.: 09:00 – 18:00, Сб.: 09:00 – 13:00
Kemel Bilim International School